Λογοτεχνία

media type="youtube" key="SL_IqrNn6e8" width="444" height="367"

** Άρνηση **

Στο περιγιάλι το κρυφό κι άσπρο σαν περιστέρι διψάσαμε το μεσημέρι μα το νερό γλυφό. Πάνω στην άμμο την ξανθή γράψαμε το όνομά της ωραία που φύσηξε ο μπάτης και σβήστηκε η γραφή. Με τι καρδιά, με τι πνοή, τι πόθους και τι πάθος πήραμε τη ζωή μας· λάθος! κι αλλάξαμε ζωή. media type="youtube" key="cDEb4EYmaQY" width="425" height="350"

//Ὁ Γιῶργος Σεφέρης στὰ πρῶτα χρόνια τῆς δικτατορίας εἶχε ἐπιλέξει τὴ σιωπὴ καὶ τὴν ἄρνηση νὰ δημοσιεύσει δουλειά του στὴν Ἑλλάδα. Στὶς 28 Μαρτίου τοῦ 1969, δυὸ χρόνια πρὶν τὸ θάνατό του, ἀποφασίζει νὰ μιλήσει γιὰ πρώτη φορὰ δημόσια καὶ νὰ καταγγείλει τὴ Δικτατορία. Ἡ δήλωσή του στὸ BBC ἔκανε τεράστια αἴσθηση στὴν Ἑλλάδα καὶ τὸ ἐξωτερικὸ καὶ ἔδωσε δύναμη καὶ ἐλπίδα στὸ ἀντιδικτατορικὸ κίνημα.// ...

[|"Ο έγκλειστος ήρωας φτερουγίζει"] του Γ. Γιατρομανωλάκη
 * ΑΡΘΡΑ ΑΠΟ ΤΟ ΑΦΙΕΡΩΜΑ ΤΗΣ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑΣ "ΤΟ ΒΗΜΑ" για τα 100 χρόνια από τη γέννησή του Γ. Σεφέρη: **

"Ο ποιητής μου φορούσε κίτρινα πάνινα παπούτσια..." της Νόρας Αναγνωστάκη

[|"Ποίηση και πολιτική: ο επώδυνος διχασμός"]του Α. Αργυρίου

[|"Μπροστά στα ιδεολογικά αδιέξοδα του Μεσοπολέμου"] του Χρ .Παπάζογλου

[|"Η αναζήτηση του "εγώ" στο ημερολόγιο του ποιητή"]της Αλεξάνδρας Σαμουήλ

**Ερωτήσεις για την Ελένη** ** Επιλέξτε να απαντήσετε σε όποια απ' αυτές θέλετε. Μπορεί καθένας/καθεμία από σας να συνεχίσει στην απάντηση του συμμαθητή/τριάς του συμπληρώνοντας την άποψή του. **

1. Σύμφωνα με το ποίημα, πώς οι εξω-ανθρώπινοι παράγοντες μπορούν να καθορίσουν τη μοίρα των ανθρώπων; Ποια περιθώρια ελεύθερης βούλησης υπάρχουν στο ποίημα;

2. Ποιο αίσθημα δημιουργούν οι στίχοι 48-49; Τι κοινό έχουν με το “πουκάμισο αδειανό”;

3. Ποια κοινά στοιχεία με την τραγωδία υπάρχουν στο ποίημα:

4. Ταυτίζεται ο ποιητής µε κάποιο από τα µυθικά πρόσωπα; Αν ναι, µε ποιο; Σε ποιους στίχους διακρίνεται ευκρινέστερα ο ίδιος ο ποιητής;

5. α) Οι µύθοι έχουν συνήθως ένα επιµύθιο, δηλαδή ένα συμπέρασμα. Ποιο είναι το επιµύθιο στο συγκεκριμένο ποίηµα; β) Πώς μπορεί να συσχετιστεί το επιµύθιο του ποιήματος µε την ιστορική πραγματικότητα της Κύπρου; 6. Τι νομίζετε ότι εννοεί ο ποιητής µε το πικρό τρικύμισμα της ξαγριεμένης σκλάβας. (στ. 8);

7. Οι στίχοι 54 - 68 αποτελούν υποθετικές προτάσεις. Τι δηλώνουν κατά τη γνώμη σας: αμφισβήτηση, ευχή ή ελπίδα; Να δικαιολογήσετε τη γνώμη σας. 8. Η λέξη αλήθεια συναντάται έξι φορές στο ποίηµα. Τι θέλει άραγε να δείξει µε αυτήν την επανάληψη ο ποιητής; 9. Με ποιες εικόνες δείχνει ο ποιητής τις συνέπειες του Τρωικού πολέμου (και γενικότερα κάθε πολέμου); 10. Να ερμηνεύσετε σύντομα δύο από τα βασικότερα σύμβολα του ποιήματος. 11. Να επισημάνετε τρεις στίχους που σας αρέσουν ιδιαίτερα και να εξηγήσετε γιατί. 12. Ποια επίθετα αποδίδει ο ποιητής στο αηδόνι; Ποια είναι η σημασία τους;

13. Να γράψετε δίπλα από τον κάθε αριθμό της πρώτης στήλης το γράμμα του στοιχείου της δεύτερης στήλης που αντιστοιχεί σε αυτό: (περισσεύουν δύο)


 * Α || Β ||
 * 1. ...στα χείλια της ερήμου || α) φράση με σύνθετο επίθετο ||
 * 2. ...και τα μάτια με τα μεγάλα βλέφαρα || β) μεταφορά ||
 * 3. ...στην Κύπρο τη θαλασσοφίλητη || γ) επανάληψη ||
 * 4. ...Αηδόνι αηδόνι αηδόνι || δ) εικόνα ||
 * 5. ...για μιαν Ελένη || ε) προσωποποίηση ||
 * || στ) υπερβολή ||
 * || ζ) ποιητικό σύμβολο ||

14. Ποια από τις παρακάτω απαντήσεις θεωρείτε σωστή; Να τεκμηριώσετε την επιλογή σας.

Στους στ. 59 - 68 ο Σεφέρης προβληματίζεται για: α) τη χρησιμότητα των αγγελιοφόρων β) το ανώφελο των θυσιών γ) το παράλογο των μύθων δ) την ασημαντότητα της ζωής 15. Η Ελένη αποτελεί ένα από τα ωριμότερα δείγματα της σεφερικής **μυθικής μεθόδου**. Σύμφωνα με τον T.S. Eliot "στη μυθική μέθοδο ο μύθος χρησιμοποιείται σαν ένα στοιχείο δομικό. Σαν ένα είδος διαγράμματος, που βοηθεί τον ποιητή να εκφράσει αντικειμενικότερα την εμπειρία του. Με άλλα λόγια **η μυθική μέθοδος είναι μια αντικειμενική συστοιχία**, που έχει για μορφή μια μυθική ιστορία. Με την εφαρμογή της έχουμε μια ταύτιση των στοιχείων του μύθου με τα στοιχεία της σύγχρονης πραγματικότητας, και συνεπώς μια ταύτιση της μυθικής εποχής με τη σύγχρονη. Το παρόν και το παρελθόν γίνονται ένα, συνυπάρχουν στην ίδια χρονική στιγμή, που αποτελεί το χρόνο του ποιήματος - έτσι ώστε ο ποιητής μέσα στο ποίημα να μην μπορεί να συλλογίζεται τον αρχαίο μύθο, αφού το ποίημα είναι ήδη ο αρχαίος μύθος". Αφού διαβάσετε προσεχτικά τα όσα αναφέρονται σχετικά με τη μυθική μέθοδο, να απαντήσετε στην εξής ερώτηση: __Πετυχαίνει ο ποιητής να εναρμονίσει το μύθο με την πραγματικότητα στο ποίημα; Αν ναι, με ποιον τρόπο; Σε ποιους στίχους διακρίνεται ευκρινέστερα ο ίδιος ο ποιητής;__

Απάντηση στην ερώτηση 15: Ο ποιητής έχοντας ως αφορμή το μύθο του Τρωικού πολέμου κάνει τον παραλληλισμό με τη σύγχρονη πραγματικότητα, δηλαδή τον Β΄ Παγκόσμιο Πὀλεμο και το κυπριακό ζήτημα, χρησιμοποιώντας τη μυθική μέθοδο. Στην Τροία πολεμούσαν άδικα δέκα χρόνια οι Έλληνες για την Ελένη, γιατί δεν βρισκόταν η ίδια εκεί, αλλά το είδωλό της. Τόσοι θάνατοι και τόσες συμφορές έγιναν για ένα είδωλο, για μια νεφέλη. Έτσι και σήμερα (δηλαδή την εποχή του ποιητή) μάταια οι Κύπριοι βοήθησαν τους Άγγλους και πολέμησαν για τα ίδια ιδανικά της ελευθερίας και αυτοδιάθεσης των λαών, αφοὐ οι τελευταίοι δεν αναγνώρισαν το δικαίωμα της κυπριακής απελευθέρωσης. Στους στίχους 57-68 μπορούμε να διακρίνουμε καλύτερα τον ποιητή, ο οποίος εύχεται να μην ξαναγίνει πόλεμος και ζήσουν οι άνθρωποι τόσα δεινά αγωνιζόμενοι για χαμένα ιδανικά. niki_pe Ωραία, Νίκη! Για τη 15η ερώτηση, συμπληρωματικά. Η συγκεκριμένη παραλλαγή του μύθου, σε σχέση με κείνον που χρησιμοποιεί ο Όμηρος, μπορούμε να πούμε ότι εξυπηρετεί τον ποιητή; Και για ποιους λόγους; Πώς γίνεται η σύνθεση του τόπου, του χρόνου και των προσώπων του παρελθόντος και του παρόντος;

Απάντηση στην ερώτηση 12: Το αηδόνι γενικά είναι ένα ποιητικό εύρημα το οποίο λειτουργεί ως ένα εξωτερικό αίτιο και γίνεται η αφορμή για να εκφράσει ο ποιητής κάποιες σκέψεις του μέσω του Τεύκρου. Αρχικά, το χαρακτηρίζει ντροπαλό με τυφλή φωνή, γιατί είναι κρυμμένο και δεν μπορεί να το δει, όπως επίσης και γιατί η γλυκιά μελωδία της φωνής τοu ξυπνάει μνήμες στον ποιητή από τα παλιά, εκφράζοντας τον πόνο ψυχής του. Έπειτα, ποιητάρη, επηρεασμένος από τον Ευριπίδη, καθώς για τον ποιητή το αηδόνι αποτελεί πηγή έμπνευσης, θα μπορούσαμε να πούμε πως έχει το ρόλο της μούσας. Τέλος, το χαρακτηρίζει δακρυσμένο πουλί, πάλι επηρεασμένος από τον Ευριπίδη, για να εκφράσει την πικρία του και τον πόνο που νιώθει για τα δεινά του πολέμου όσο αφορά τη "θαλασσοφίλητη Κύπρο". Κωνσταντίνα Χατζηελευθερίου

Απαντηση στην ερωτηση 15: Ευτυχια Τσιμπουκα Συμφωνώ με τη Νίκη αλλά θα ήθελα να προσθέσω τα εξής: Η συγκεκριμένη παραλλαγή που χρησιμοποιείται από τον Σεφέρη εξυπηρετεί στην γρηγορότερη κατανόηση του βαθύτερου νοήματος του ποιήματος,δηλαδή την εξαπάτηση των Κυπρίων απο τους Άγγλους.Πιο συγκεκριμένα, παρομοιάζει τον Τεύκρο με την Κύπρο, γιατί όπως αυτός ξεγελάστηκε από τους θεούς εξαιτίας μιας νεφέλης, έτσι και οι Κύπριοι εξαπατήθηκαν από τους Άγγλους.Επιπλέον, συνδέει πολύ περίτεχνα, με τη βοήθεια του "μύθου" ,δυο διαφορετικούς τόπους και δυο διαφορετικές χρονολογίες, δηλαδή την Κύπρο της αρχαίας εποχής με την Κύπρο του Β΄ παγκοσμίου πολέμου. Επομένως,αυτή η παραλλαγή βοηθάει πολύ τον ποιητή στη συγγραφή του ποιήματος.

Απάντηση στην ερώτηση 13 ροδοπελεκάνος 1-->β 2-->δ 3-->α 4-->γ 5-->ζ (ουφ κουράστηκα..)

Απάντηση στην ερώτηση 11 αργυροπελεκάνος Όλο το ποίημα του Σεφέρη αποτελείται από στίχους γεμάτους δύναμη και νόημα.Παρ΄ όλα αυτά προσωπικά μου αρέσουν ιδιαίτερα οι στίχοι 50,52 και 63.Αυτό διότι οι συγκεκριμένοι παρουσιάζουν γλαφυρά τον πόνο των παραπλανημένων αγωνιστών ,την αδικία σε βάρος τους, την φρίκη του πολέμου αλλά και την συνεχή και ατελείωτη αναζήτηση της αλήθειας της ύπαρξης.Δηλαδή, παρουσιάζουν ακριβώς τα συναισθήματα του ποιητή τη συγκεκριμένη χρονική στιγμή που τον έχει καταβάλει η προδοσία των ιδανικών του αγώνα των λαών από τους ίδιους τους φορείς τους.

Απάντηση στην ερώτηση 14-> Τσίκου Πιστεύω πως είναι το (γ) γιατί χρησιμοποιεί ορισμένα παραδείγματα κάνοντας μια "ευχή". Είναι σαν να εύχεται να μην ξαναγίνει κατι τέτοιο και να μην ξανάρθουν ανθρωποι στη θέση του Αίαντα, του Πρίαμου ή της Εκάβης, δηλαδή να βιώσουν την απάτη και να παλέψουν για "πουκάμισα αδειανά"... (Επομένως, νιώθει πικρία, απογοήτευση για το ανώφελο τόσων θυσιών από τον άνθρωπο. Μήπως είναι το β;) Ίσως μπορούσαμε να πούμε οτι μιλάει και για την ασημαντότητα της ζωής, γιατί στους στίχους 65 έως 67 μιλάει απαισιόδοξα για τη ζωή.. Αλλά αυτό κατά κάποιο τρόπο αναιρείται, γιατί κάνει συγκεκριμένα αναφορά στην κατάληξη του Τρωϊκού πολέμου(στίχοσ 69). :-D

Απάντηση στην ερώτηση 10---> Ένα σύμβολο ειναι το ΑΗΔΟΝΙ. Το χρησιμοποιεί συχνά στο κείμενο για να περιγράψει μιία γλυκύτατη μελωδία που επικρατεί σε μια κατάσταση πόνου (δηλαδή του Τρωϊκού πολέμου).. Λειτουργεί σαν μούσα/αρμός, σαν ενας συνδετικός κρίκος και χρησιμεύει πολύ στις οπτικοακουστικές εικόνες.. Επίσης νομίζω είναι σύμβολα στο στίχο 61 ο Αίαντας, ο Πρίαμος και η Εκάβη. Γιατί τους χρησιμοποιεί για να ευχηθεί να μην έρθουν άλλοι ανθρωποι στη θέση τους και να παλεύουν μέχρι τέλους για ιδανικά που δεν θα κατακτήσουν.... (Δεν είμαι και σίγουρη για το δεύτερο... :-/ ) ﻿Ξανασκέψου τό δεύτερο σύμβολο. Καλά κάνεις και δεν είσαι σίγουρη. Τσίκου.

Μπράβο, παιδιά!!! Συνεχίστε έτσι και συμπληρώστε και στις απαντήσεις των συμμαθητών σας, αν θέλετε!

Απάντηση στην ερώτηση 4: Ρέα Χιώτη. Σε όλο το ποίημα ο ποιητής φορά το προσωπείο του Τεύκρου, καυτηριάζοντας τη ματαιότητα του πολέμου. Προσπαθεί λοιπόν να περάσει ένα μήνυμα αντιπολεμικό.Ωστόσο σε κάποια σημεία του ποιήματος η φωνή του ποιητή ακούγεται ευκρινέστερα,αφού κάποιοι στίχοι συνδέονται άμεσα με τις προσωπικές εμπειρίες του. --- Ο στίχος << Τ'αηδόνια δε σ'αφήνουνε να κοιμηθείς στις Πλάτρες>> συνδέεται με την επίσκεψη του Σεφέρη στην Κύπρο. --- Στους στίχους 6-7 δεν είναι μόνο ο Τεύκρος,αλλά και ο Σεφέρης που προσπαθεί να ξαναφέρει στην μνήμη του αγαπημένα του πρόσωπα. --- Στους στίχους 11-12 δεν είναι μόνο ο Τεύκρος που έζησε την ζωή του ακούγοντας ονόματα πρωτάκουστα, καινούριους τόπους, καινούριες τρέλες των ανθρώπων ή των θεών, αλλά και ο ποιητής. --- Ο στίχος 22 αποδίδει την ανάλογη μοίρα του ποιητή, που όπως ο Τεύκρος ετσι και αυτός ξαστόχησε, δεν επέτυχε τους στόχους του ως διπλωμάτης,δηλαδή την ειρηνική έκβαση και την επίλυση των προβλημάτων. --- Με τον τραγικό απολογισμό των στίχων 42-47 ο ποιητής αποδίδει την τραγικότητα του Β' Παγκοσμίου πολέμου. --- Τέλος, οι τελευταίοι στίχοι στους οποίους αποδίδονται οι στοχασμοί του Τεύκρου σχετικά με τις πολεμικές συμπλοκές για απατηλά ιδανικά και αλλότρια συμφέροντα ουσιαστικά αποδίδουν τους στοχασμούς του Σεφέρη.

Απάντηση στην ερώτηση 4)

Ο Σεφέρης σε όλη τη διάρκεια του ποιήματος μας παρουσιάζει και μας περιγράφει τα συναισθήματα του μέσα από την ιστορία του Τεύκρου.Μαθαίνουμε για την πικρία και την απογοήτευση που νιώθει ο ποιητής από τα βάσανα και τις κακουχίες που έχει ζήσει ο Τεύκρος στο Τρωικό πόλεμο.Ο Σεφέρης μέσου του στίχου <<Τ' αηδόνια δε σ' αφήνουν να κοιμηθείς στις Πλάτρες>> ,ο οποίος παρουσιάζεται πολλές φορές στο περιεχόμενο του ποιήματος,μας λέει για το ταξίδι του ποιητή στην Κύπρο. Στην αρχή του ποιήματος στους στίχους 6 και 7 και ο Σεφέρης αλλά και ο Τεύκρος προσπαθούν να φέρουν στη μνήμη τους τη θύμηση των αγαπημένων τους πρόσωπων.Λίγο πιο κάτω στους στίχους 11 και 12,ο ποιητής και ο Τεύκρος είναι άνθρωποι που έχουν ζήσει σε πολλούς καινούργιους και πρωτάκουστους τόπους,που έχουν βιώσει την τρέλα μερικών ανθρώπων και θεών. Λίγο πριν το τέλος του ποιήματος,στους στίχους από 42 μέχρι 50,μέσα από την πικρία,την οργή και την απογοήτευση που εκφράζει ο Τεύκρος λέγοντας ότι τόσες ζωές μαζί και του αδερφού του χάθηκαν για <<ένα πουκάμισο αδειανό>>,<< μια νεφέλη>>,εκφράζει και ο Σεφέρης αυτά που νιώθει για την κατάσταση στην οποία βρίσκεται σε αυτήν την χρονική περίοδο της ζωής του.

Πετσίτη Κυριακή

Απάντηση στην 8. Μαστοράκου

Ο Σεφέρης κάνει αυτήν την επανάληψη σκοπίμως. Μέσω του έργου του θέλει πέραν των υπολοίπων μηνυμάτων του να δείξει πως πολλές φορές τα φαινόμενα απατούν. Επιθυμεί να κάνει το ίδιο που έκανε κι ο Ευριπίδης αντίστοιχα: να διαχωρίσει το <<φαίνεσθαι>> από το <<είναι>>. Η αλήθεια δεν είναι πάντα αυτό που βλέπουμε, το πραγματικό κρύβεται κάπου αλλού και οι άνθρωποι πρέπει να προσπαθούν να το βρουν. Να αναρωτιούνται συνεχώς μέχρι να μάθουν την ** ( **πραγματικότητα** ) αλήθεια **. Στο ποίημα και στην τραγωδία το ψέμα είναι η παρουσία της Ελένης στην Τροία και ως επακόλουθο ο αλήθινος όμως πόλεμος. Στην εποχή του Σεφέρη το ψέμα είναι η Αγγλία. Οι προθέσεις των Άγγλων ήταν ψεύτικες, αλλά τα δεινά που ακολούθησαν ήταν πέρα για πέρα αληθινά.Η Αγγλία πάντοτε προέβαλλε μια πολιτική φιλελελεύθερη και δημοκρατικότατη (φαίνεσθαι), ενώ στην ουσία δεν υπήρξε τίποτε άλλο από έναν κακό δικτά** ( **κ** ) **τορα και τύραννο, όχι μόνο της Ελλάδας, αλλά και άλλων λαών (είναι).Τα προσχήματα της κατά τη διάρκεια του Β' Παγκοσμίου πολέμου ήταν γνωστά τότε με την επιθετική γραμμή εναντίον της ναζιστικής Γερμανίας, μα στη συνέχεια αποδείχθηκαν το ίδιο και οι ίδιοι με τα βασανιστήρια που έκαναν. ** [ **Οι Άγγλοι έχουν επίσης ως ** ( **βαρυντικό τους **)επιβαρυντικό στοιχείο]** την υποκρισία που έδειξαν αρχικά. Στην ουσία όμως και αυτοί το μόνο που ήθελαν ήταν εξουσία και καινούργιες κτήσεις. Επομένως, ο ποιητής μέσα σ' όλα τα ψέματα των Άγγλων, τη διπροσωπία τους και την πονηριά τους, αναρωτιέται για το που είναι η αλήθεια και τι εν τέλει είναι αληθινό. Και τώρα έτσι όπως έχουν εξελιχθεί τα πράγματα βλέπει και ο ίδιος ότι όλα είναι ψεύτικα και ο κόσμος τυραννιέται και είναι ανελεύθερος ως συνέπεια. Δεν είναι τυχαίο ότι η δημιουργία του ποιήματος συμπίπτει με το ξεκίνημα της δράσης της Ε.Ο.Κ.Α και των αγώνων των Ελλήνων της Κύπρου εναντίον των Άγγλων. Ο Σεφέρης είναι κι αυτός αγανακτισμένος και οργισμένος από την συμπεριφορά της αγγλικής κυριαρχίας και γι' αυτό και στο ποίημα μας βάζει να σκεφτούμε ότι εξαιτίας του ψευτοανθρωπισμού της Αγγλίας την περἰοδο που διανύει ο ποιητής γίνονται όλα αυτά που γίνονται και η Κύπρος αιμορ ρ αγεί. Πολλοί επαναστάτες, που αγαπούν την πατρίδα τους, το έθνος τους, που αγαπούν την ελευθερία και την επιζητούν και που θέλουν να φύγει το καπέλωμα της Ελισάβετ από τον τόπο τους καταδικάζονται σε θάνατο, ακόμα κι αν είναι μαθητές, με τρανταχτό παράδειγμα τον ήρωα και αείμνηστο Ευαγόρα Παλληκαρίδη. Εν ολίγοις**, ** με την λέξη <<αλήθεια>> ο Σεφέρης περνά το εξής μήνυμα: ότι τα πράγματα δεν είναι όπως φαίνονται ή τουλάχιστον όπως αρχικά δείχνουν ,αλλά στο βάθος τους, ή στο βάθος των συνεπειών τους και του χρόνου φανερώνεται η αλήθεια. Αυτό είναι η απάντηση στον στίχο 20 <<Που είναι η αλήθεια;>>. Αυτή η αναζήτηση της αλήθειας είναι διαχρονική και επίσης καταλήγει και επίκαιρη με τα γεγονότα στη Λιβύη και τη βοήθεια εξ Αμερικής. Στους περισσότερους πολέμους και στις καταστροφές προβάλλεται ένα ψέμα, μια επιφανειακή αφορμή. Τέλος, είναι τεραστίας σημασίας η αληθινή γνώση των πραγμάτων και των προθέσεων και αυτό ακριβώς είναι και το γεικότερο νόημα του ποιήματος του Σεφέρη.

Μπράβο σου Άντα, άψογη ανάπτυξη !!

@ΓΙΑΝΝΗΣ ΡΙΤΣΟΣ
media type="youtube" key="UVbsCkRE5tM" height="390" width="480"﻿ Κωνσταντίνα Χατζηελευθερίου

[|Ρωμιοσυνη-->Θεωδορακης(θεος)] Συγνώμη αλλά δεν ήξερα πως να ανεβάσω το βίντεο...........:):):):)(Προσπαθούσα πολύ ώρα) Τσιμπούκα Ευτυχία